Guardian: Velika Britanija 20 godina tražila ruskog dvostrukog agenta u MI6

Velika Britanija je 1990-tih godina pokrenula operaciju “Wedlock” (Brak) kako bi pronašla osumnjičenog ruskog dvostrukog agenta u britanskoj obavještajnoj službi za inostranstvo MI6, koja je trajala 20 godina a da na kraju nije dokazano da je takav špijun postojao, prenosi Guardian.

Opsežnu potragu za navodnom krticom vodila je sestrinska agencija MI6, britanska služba sigurnosti MI5 koja je rasporedila tim od čak 35 oficira za nadzor, planiranje i rad iz kancelarije, koji su putovali širom svijeta, prenosi Tanjug.

Guardianu je rečeno da je jedno putovanje odvelo cijeli tim za nadzor na Bliski istok na više od sedmicu dana, gdje su oficiri bili smješteni u sigurnoj kući američke Centralne obavještajne agencije (CIA).

Vjeruje se da je istraga u jednom ili drugom obliku trajala i do 20 godina, ali MI5 nije mogao da utvrdi da li je britanska obavještajna služba za inostranstvo imala “krticu” – što otvara mogućnost da je agent možda prošao nekažnjeno špijunirajući za Rusiju.

“Mislili smo da imamo još jednog  Philbyja u rukama”, rekao je izvor, misleći na Kima  Philbyja, ozloglašenog dvostrukog agenta MI6 koji je bio dio grupe Britanaca koje je regrutirao Sovjetski Savez, poznate kao kembridžki špijunski krug.

Dugotrajna istraga

Istraga MI5 počela je 1990-ih i smatra se da je trajala najmanje do 2015. godine, do kada je oficir koji je bio meta tima “Wedlock” napustio MI6, koji je u to vrijeme zapošljavao 2.500 ljudi.

Dojava o navodnom špijunu stigla je od CIA, koja je bila uvjerena da je britanski obavještajni zvaničnik koji je radio u Londonu odavao tajne Rusiji.

Tokom dijela istrage u operaciji “Wedlock”, ruskom Federalnom službom sigurnosti (FSB) rukovodio je aktuelni ruski predsjednik Vladimir Putin.

Izvor koji je blisko upoznat sa operacijom je kazao da je timu koji je istraživao bilo rečeno “da je meta bio ruski špijun”

“Sjedinjene Američke Države su vjerovale da je on odavao informacije Rusima. Bio je osumnjičeni 1A. Posao je shvaćen ozbiljnije nego bilo koji drugi u koji je (MI5) bio uključen. ‘Wedlock’ je zasjenio sve njih”, rekao je izvor.

Visoka pozicija

Guardian je otkrio da je Velika Britanija identificirala navodnog špijuna i da je tim stručnjaka MI5 dobio zadatak da ga prati.

U to vrijeme, timu za praćenje je bilo rečeno da je meta imala visoku poziciju u MI6, sa pristupom širokom spektru veoma osjetljivog materijala.

Tehnički operativni tim MI5, tada poznat kao A1, tajno je provalio u kuću osumnjičenog oficira MI6 i postavio uređaje za prisluškivanje i video snimanje, a prenos uživo je emitirao snimak u operativnu sobu.

Izvor je rekao da se smatra da čovjek koji je bio pod nadzorom nije radio sam, i da se smatra da su mu pomagale još dvije osobe, također iz Londona, kao i da je operacija “Wedlock” bila “veoma neobična operacija, najduža u skorije vreme i vjerovatno najskuplja”.

Izvor je rekao da je neobično to što jedna britanska obavještajna agencija zapravo špijunira drugu.

“MI5 nikada nije dobila uvjerljiv dokaz koji je tražila”, naveo je izvor i dodao da ako ta praćena osoba nije bila špijun kojeg su tražili, onda MI6 potencijalno “još ima doušnika koga treba pronaći”.