Nakon izbora: U nizu policijskih akcija u Srbiji više od 90 uhapšenih

Više od 90 osoba je uhapšeno je u nizu policijskih akcija u Srbiji u protekle dvije sedmice zbog raznih krivičnih djela, nakon parlamentarnih izbora 25. oktobra, među kojima su i visoki policijski zvaničnici, bankari, uposlenici pokrajinske i lokalne uprave i direktori javnih poduzeća.

Vijesti o hapšenijma u Srbiji postaju skoro svakodnevne, a među dosad uhapšenima su načelnik Uprave kriminalističke policije Marko Kričak, načelnik Službe za suzbijanje kriminala Boško Sekulić, komandant Specijalne antiterorističke jedinice Igor Žmirić te još 17 policajaca, što po ocjenama analitičara ukazuje da u policiji postoje sukobi barem dvije struje.

Uhapšen je i Davor Macura, vlasnik Alta banke bliske pojedinim državnim institucijama i poduzećima, kao i dvojica njegovih saradnika, zbog sumnje da su iz trezora banke iznijeli blizu 380 miliona eura, a u banci je pokrenut stečaj, piše Hina.

Zbog zloupotreba su uhapšeni i pokrajinski sekretar za socijalnu politiku Predrag Vuletić i njegova saradnica, direktor Republičkog hidrometeorološkog zavoda Jugoslav Nikolić, upravnik Kazneno-popravnog zavoda Zabela Rodoljub Rončević, predsjednik općine Inđija Marko Gašić sa saradnicima, te grupa direktora u Novom Sadu.

Pod pritiskom javnosti uslijedile su i ostavke na nivoima lokalne vlasti.

‘Gdje su bili do sada?’

Pravni stručnjaci ukazuju kako je donedavno, u vrijeme vlasti SNS-a, bilo gotovo nezamislivo da pravosuđe i policija rade svoj posao “po službenoj dužnosti” i po brojnim prijavama koje su dosad “stajale u ladicama”, uz ocjenu kako hapšenja prethodnih dana “pokazuju da je depolitizacija postala očita i opipljiva unutar institucija”.

Profesor Pravnog fakulteta u Beogradu Goran Ilić podsjeća da su sudovi i tužilaštva i dosad imali iste ovlasti, ali da je bilo pitanje hoće li se predmeti “stavljati u ladicu” ili će biti rješavani.

“Unutar samih institucija, struja koja je bila po strani koristi priliku da dođe do izražaja”, rekao je Ilić za RTS.

Ilić naglašava činjenicu da su uhapšeni i privedeni povezani s donedavnom vladajućom garniturom koja je pravosudnu granu vlasti stavila pod svoju kontrolu, pa više od decenije javnost, uz rijetke izuzetke, nije imala priliku vidjeti da tužilaštva i sudovi nepristrasno obavljaju svoj posao.

Ilić smatra “nespornim” da se kadrovi iz policije i tužilaštava akcijama prethodnih dana “žele umiliti novoj vladi”, ali kaže kako im “treba postaviti pitanje gdje su bili do sada”.

Više javno tužiteljstvo u Beogradu odustalo je od krivičnog progona devetoro studenata uhapšenih nakon velikog antivladinog protesta krajem juna 2025. pod optužbom da su pripremali rušenje ustavnog uređenja i ugrožavanje sigurnosti Srbije.

‘Vrijeme da se otvori pitanje odgovornosti’

Njihov advokat Aleksandar Radojičić kaže kako je sad “vrijeme da se otvori pitanje odgovornosti” i utvrdi “ko je, kako i zašto tu djecu pratio od januara 2025. godine”.

Izborna lista Studentske liste, proizašla iz dvogodišnjih protesta potaknutih pogibijom 16 osoba u padu nadstrešnice na renoviranoj željezničkoj stanici u Novom Sadu 1. novembra 2024, pobijedila je na prijevremenim parlamentarnim izborima.

Na njima je vlast poslije 14 godina izgubila Srpska napredna stranka (SNS) čiju listu je vodio donedavni predsjednik Srbije Aleksandar Vučić.

Uspostava nove vlasti počet će 17. novembra konstituirajućom sjednicom Skupštine Srbije, a potom počinje teći rok od 90 dana da zastupnici izaberu vladu.

Paralelno s formiranjem parlamenta i vlade teče i rok za izbor predsjednika države, a predsjednički izbori poslije Vučićeve ostavke 27. septembra moraju biti održani najkasnije do 28. decembra.