‘Velika uloga’ u napadu na Iran: Kako Mossad izvodi atentate

Izraelska obavještajna agencija Mossad, kako tvrde iz Tel Aviva, odigrala je “veliku ulogu” u operacijama u Iranu proteklih dana.

Mossad je izveo nekolicinu diverzantskih akcija u srcu zemlje, čime je u velikoj mjeri onesposobljena protivzračna odbrana Irana, ali i likvidarano nekoliko visokorangiranih vojnih zvaničnika. Prije same akcije navodno su godinama prikupljani obavještajni podaci o aktivnostima Teherana.

Isto tako, u operacijama je, prema tvrdnjama stručnjaka za obavještajno-sigurnosne poslove, „učestvovao tajni operativni ogranak izraelske obavještajne službe“, a vjeruju i da je „korištena razgranata špijunska mreža diljem svijeta“, prvenstveno u Iranu i okolnim državama.

„Označavanje mete za ubistvo, koje vrši Mossad obično mora proći više institucionalnih i organizacijskih koraka unutar te obavještajne agencije, šire izraelske obavještajne zajednice i političkog rukovodstva“, rekao je ranije za Al Jazeeru Ronen Bergman, izraelski istraživački novinar, jedan od vodećih stručnjaka za izraelske obavještajne agencije i autor knjige Rise and Kill First.

Špijunske mreže

Metu određuju na osnovu generalnog skupa obavještajnih podataka koje su prikupile jedinice unutar izraelskih vojnih i obavještajnih organizacija.

U mnogim slučajevima mete i ciljevi operacija bivaju označeni i kroz akcije izraelskih špijunskih mreža širom svijeta, a prema svemu sudeći, tako je bilo i minulih dana na teritoriji Irana.

Kad označi metu, Mossad procjenjuje dostupne obavještajne podatke kako bi odlučio treba li je ubiti, koja je korist od njegove smrti i koji je najbolji način da se to ubistvo izvede, pojašnjava Bergman.

Nakon što specijalizovana jedinica Mossada završi izvještaj o meti, taj dokument nosi se čelnicima Komiteta za obavještajne službe, koji čine šefovi izraelskih obavještajnih organizacija, a koji je poznat po hebrejskom akronimu VARASH.

VARASH samo razmatra operaciju i daje mišljenje i savjete. Međutim, to tijelo nema zakonsku ovlast da odobri operaciju.

„To može samo premijer Izraela“, govorio je Bergman, a što u slučaju Irana ukazuje da je učinio aktuelni predsjednik Vlade Benjamin Netanyahu, vjerovatno u saradnji s nekolicinom najbližih saradnika.

Bergman kaže i da izraelski premijeri obično preferiraju da sami ne donose takve odluke zbog političkih razloga.

“Često bi premijeri uključili jednog ili dva druga ministra u proces donošenja odluke za odobrenje ubistva, što često uključuje ministra odbrane”, rekao je Bergman.

Nakon što se izda odobrenje, operacija se vraća Mossadu kako bi se isplanirala i provela, što je proces koji može trajati sedmicama, mjesecima ili čak godinama.

Smrtonosna Cezarejska jedinica

Cezareja je tajni operativni ogranak unutar Mossada, zadužen za ubacivanje i kontrolisanje špijuna u uglavnom arapskim zemljama, ali i širom svijeta.

Jedinica je osnovana početkom 1970-ih, a jedan od njenih osnivača bio je poznati izraelski špijun Mike Harari.

Cezareja koristi ogromnu špijunsku mrežu u arapskim državama i širom Bliskog istoka za prikupljanje informacija i provođenje nadzora nad trenutnim i budućim metama.

Najsmrtonosniju jedinicu Cezareje, na hebrejskom poznatu kao Kidon („Bajonet“), čine profesionalne ubice specijalizovane za atentate i sabotaže, pisao je Al Jazeerin Ali Younes.

Članovi Kidona često dolaze iz ogranka izraelske armije, uključujući vojsku ili specijalne jedinice.

U Mossadu je zakonitost bilo kojeg atentata i akcije „liberalan“, rekli su izvori upoznati s tim procesima.

“To je dio njihove državne politike”, navode, misleći „na izraelsku politiku ciljanih ubistava i akcija“.