Aleksanadar Popov: Duh Karađorđeva i prizivanje 90-ih

Sve primjetnije “zveckanje oružjem” i ideje koje su iznesene u Janšinom non-paperu kao da prizivaju 90-te, kaže direktor Centra za regionalizam Aleksandar Popov.

U kojoj funkciji je Dodik boravio u Srbiji, gdje je na poligonima u "Orešcu" i "Pasuljanskim livadama" više od 1.500 pripadnika Vojske i policije Srbije izvelo združenu taktičku vježbu (Tanjug)
U kojoj funkciji je Dodik boravio u Srbiji, gdje je na poligonima u "Orešcu" i "Pasuljanskim livadama" više od 1.500 pripadnika Vojske i policije Srbije izvelo združenu taktičku vježbu (Tanjug)

Nije prošla neopaženo činjenica da je objava Janšinog non-pepera došla u približno isto vrijeme kada se u Srbiji održavala vojna vježba simboličnog naziva „Odgovor 2021“. Na vježbi, gdje su demonstrirane vojne sposobnosti srbijanske vojske osim predsjednika zemlje Aleksandra Vučića i nekolicine drugih visokih srbijanskih političkih dužnosnika prisustvovao je i predsjedavajući Predsjedništva BiH, Milorad Dodik.

U kojoj funkciji je Dodik boravio u Srbiji, gdje je na poligonima u “Orešcu” i “Pasuljanskim livadama” više od 1.500 pripadnika Vojske i policije Srbije izvelo združenu taktičku vježbu malo je kome jasno, posebice ako se u kontinuitetu prate njegovi javni istupi.

“Činjenica je da sposobnost i opremljenost koja je ovdje pokazana zaista ohrabruje, jača naš patriotizam i našu svijest o potrebi odbrane našeg naroda gdje se god on nalazio”, rekao je Dodik, a nakon toga je govorio i o mogućnosti mirnog razlaza u BiH aktualiziranog nakon pojave famoznog non-papera u kojem je Janez Janša predstravio svoju viziju političkog uređenja Balkana.

Veza između političkih ideja iznesenih u non-paperu i činjenice da Srbija već duži niz godina obnavlja, razvija i usavršava svoje vojne snage postaje „zlokobno uočljiva“. Od činjenice da Srbija ulaže ogromna sredstva u obnovu svojih vojnih resursa, do toga da se vojsci opet pridaje poseban status u društvu pa sve do ideja, koje su sve glasnije i snažnije, da se ponovo uvede obaveza služenja vojnog roka sugerira da srpska politika možda i nije odustala od ideje rata, kao ostvarivanja političkih ciljeva.

Ako se uzmu u razmatranje i istupi srbijanskog ministra unutrašnjih poslova Aleksandra Vulina koji smatra da “Srbija treba da zaokruži svoje teritorije“ onda bi se situacija u regionu morala shvatati izuzetno ozbiljno.

Zveckanje oružjem u regionu

Najveći problem, smatra direktor Centra za regionalizam Aleksandar Popov jeste što „je ovdje nevolja što Srbija nije izuzetak u regionu“ kada se pogleda proces naoružavanja.

„I Hrvatska vojska se kao članica NATO pakta naoružavala i u jednom trenutku je imala jaču vojnu silu nego Srbija. Videli smo da kosovske snage također dobijaju oružje od Amerikanaca, tako da je to jedan sveopšti trend zveckanjem oružja u regionu, što nije dobro. Na sve to je legla priča o prekrajanju granica i sada, kada se pogleda u tom smeru, onda kao da se svi pripremaju za neki novi rat, da se ponove 90-te. To nije dobro i kao da su neki jedva dočekali Janšin non-paper za koji on tvrdi da nema veze, ali mislim čak i da ako nema on je sa ovim što je izneto u tom papiru, a verovatno ima veze, uzburkao duhove, jer takvo prekrajanje granica kako je on predvidio predstavlja nestajanje BiH i stvaranje velike Srbije, ili velike Albanije ili velike Hrvatske“.

Kada se proces naoružavanja pogleda iz perspektive koju donosi otkrivanje dokumenta o „razbijanju Bosne i Hercegovine“ jasno je da mnoge stvari sugerišu kako ima onih koji vjeruju da je rat realna opcija, kaže Popov.

„To je nešto što može dovesti do rata, tako da je jedna opšta atmosfera koju uz sve prati naoružavanje i zapaljive izjave pojedinih političara posebno u Srbiji, recimo Vulina, o tome da Srbija treba da zaokruži svoje teritorije. To nije dobro i kao da je nekome stalo da se obistini duh Karađorđeva i da se završi nezavršeni rat iz 90-tih godina i da se prekrajenjem Bosne namire ‘Velika Srbija’ i ‘Velika Hrvatska’. Tu imamo iz Hrvatske incijative oko izbornog zakona, ali u podtekstu tu stoji da na jednom mjestu okupe i koncentrišu kantoni u Hercegovini koji su pretežno naseljeni Hrvatima, što bi moglo dovesti do stvaranja trećeg entiteta. To bi moglo biti uvod u pripajanje Hrvatskoj“.

Poseban problem, onaj alarmirajući, u cijeloj priči, jeste što se Evropska unija sada nalazi u fazi kada vjerovatno neće biti u stanju učinkovito djelovati protiv ideja iznesenih u non-paperu, pojašnjava Popov.

Dodik više u Beogradu nego u Banja Luci

„Ovo je izazvalo veliku uzbunu u regionu, tim pre što je Evropa zaokupirana svojim problemima, vidimo da se loše snalazi u pandemiji, vidimo da ima dosta različitih mišljenja, da imamo skoro celu Višegradsku grupu koja je autoritarna, deo tih autoritativnih režima podržava ovu ideju Janšinu koja bi išla na ruku samo velikosrpskim i velikodržavnim konceptima u regionu, dakle i velikoalbanskom i velikohrvatskom. To je naleglo na nešto što se priprema već duže vreme“.

U kakvim političkim problemima se nalazi Bosna i Hercegovina najbolje svjedoči činjenica da je vojnim vježbama srbijanske vojske i MUP-a, održanim za vikend, prisustvovao i Milorad Dodik, ali malo je kome jasno u kojem svojstvu.

Da li kao predsjedavajući Predsjedništva BiH, dakle kao osoba koja je po ustavu obavezna braniti interese zemlje, ili kao politički predstavnik Srba iz BiH. Za Popova nema sumnje da Dodik svaku priliku koristi kako bi promovirao ideju raspada BiH, a njegova prisutnost u srpskoj prijestolnici je toliko iritantna da su mnogi poznavaoci političkih prilika u regiji primjetili da „više vremena provodi u Beogradu nego u Banja Luci“.

“Ma on ne prisustvuje samo vojnim vežbama on ne izostaje iz Beograda, on je više u Beogradu nego u Banjoj Luci. To je jedna loša poruka, osim što najavljuje izlazak RS-a iz sastava BiH, a od toga se Beograd ne ograđuje nego predsednik Vučić kaže ‘to je njegov stav’ i da na njega ‘ne može da utiče’, ali sam Vučić priznaje celovitost BiH. To je jedna opasna igra i da Dodik zapravo samo radi u prilog tome da se stvore uslovi da se jednog dana realizuje ono što piše u non-paperu i da se konačno prekroje granice i da se raspadne BiH u političkom ključu”.

Izvor: Agencije

Povezane

Više iz rubrike TEME
POPULARNO