Evropski ‘tim iz snova’ još traži budžet da bi ostvario obećanja

Nakon 100 dana od stupanja na dužnost, prve ocjene evropskog “tima iz snova” su mješovite, konstatira AFP.

Najave velikih projekata su se umnožile, ali ostaje neizvjesnost o njihovom finansiranju zbog izostanka dogovora o dugoročnom budžetu, prenosi Beta.

Predsjednica Evropske komisije, njemačka konzervativka Ursula von der Leyen, lansirala je ideju o podnošenju “100-dnevnog izvještaja” da bi svojevremeno navela Evropski parlament da je izabere. U ponedjeljak će u Briselu govoriti novinarima o tome šta je u stvari postigla.

Nije se tada računalo da će doći do neuspjeha predsjednika Evropskog vijeća, belgijskog liberala Charlesa Michela, čiji je višegodišnji budžetski projekt (2021-2027) početkom mjeseca oštro odbijen tokom vanrednog samita.

To dvoje čelnika francuski lideri nazvali su “timom iz snova” (dream team). Francuski predstavnici koji su bili vrlo aktivni s kancelarkom Angelom Merkel i uz podršku španskog socijaliste Pedra Sanchesa da ih postave na te funkcije.

Nedostatak ambicija

Neuspjeh samita ponovo je podsjetio na kritike Evropskog parlamenta, koji im je oštro zamjerao manjak ambicija.

“Charles Michel se diskreditirao tim neuspjehom, a Ursula von der Leyen je razočarala jer je prihvatila smanjenje prioritetnih programa za očuvanje poljoprivredne politike i kohezije”, objasnio je AFP-u jedan od šefova Evropske narodne stranke, njenog tabora u Njemačkoj, prenosi Beta.

Analitičar iz Kraljevskog instituta Elcano u Madridu Ignacio Molina manje je oštar: “Neuspjeh s budžetom nastao je zbog nesloge među liderima”.

“Čak i ako se smatra da Charles Michel nije bio na visini zadatka, ipak se evropska izvršna vlast nije pokazala kako treba i nije se usudila da provede obećano”, dodao je Molina.

“Tokom prvih 100 dana Komisija Von der Leyen održala je svoja obećanja na mnogim frontovima”, objavio je njen tim na Twitteru.

Ali taj simbolični period završio se u delikatnoj sedmici. Uz Charlesa Michela i predsjednika Evropskog parlamenta Davida Sassolija, Von der Leyen je posjetila Grčku, dok su hiljade migranata nekoliko dana navaljivale na njenu granicu iz Turske, podsjetivši Uniju da reforma njenih pravila o azilu nije mnogo postigla poslije krize 2015-2016. godine.

A u Briselu se omladina ponovo okupila zbog beskompromisnog osporavanja novog “klimatskog zakona” koji je tek predstavljen.

Dugi period

“Tačno je da je u politici jedna sedmica dug period. Ali 100 dana je dovoljno vremena da se postavi kurs i preduzmu prvi veliki koraci u tom smjeru”, rekla je Von der Leyen na jednoj tribini koju je tokom vikenda objavilo nekoliko evropskih novina, uključujući francuski Le Journal du Dimanche.

U decembru je izvršna vlast u Briselu pokrenula “Zeleni pakt protiv klimatskih promjena” i strategiju za digitalnu i vještačku inteligenciju.

“Zeleni pakt je  za Ursulu von der Layen sredstvo borbe za konsenzus”, primjećuje Sebastian Maillard, direktor Instituta Jasques Delores. “Njena strategija je očigledna”, rekao je on.

Profesor evropskog prava u HEC-u Alberto Alemanno je kritičniji: “Svi dosadašnji prioritetni dosijei: klimatski zakon, digitalna strategija i konferencija o budućnosti Evrope, već́ su ocjenjeni kao neadekvatni u odnosu na prirodu ciljeva”.

A bez novca se ništa ne može učiniti. Evropska komisija je poput broda u oluji. “Ursula je toga svjesna, kažu izvori oko nje. Ona o tome govori na svakom sastanku”, rekli su za AFP.

Ipak, morat će da zaliječi rane neuspjeha na samitu o budžetu. “Moramo pustiti da se slegne prašina”, rekao je predstavnik jedne velike države članice.

Evropski lideri su otišli ljutiti, a kritičari su planuli na Charlesa Michela: da je bio “loše pripremljen”, “brzoplet” i “previše siguran u sebe” – reklo je nekoliko delegacija.

Biće potreban novi samit EU-a o budžetu, ali ne odmah. “Postići ćemo sporazum”, uvjeravaju pregovarači. “Ali manevarskog prostora je malo”, naglašava Komisija.

Izvor: Agencije