SAD podržava formiranje energentske unije EU-a

Miloš Šefčovič: Ključni element plana je smanjenje zavisnosti Evrope od nafte i gasa iz Rusije (Reuters)
Miloš Šefčovič: Ključni element plana je smanjenje zavisnosti Evrope od nafte i gasa iz Rusije (Reuters)

Sjedinjene Američke Države podržavaju ideju formiranja energetske unije Evropske unije, koja predstavlja jedan od prioriteta Evropske komisije, i smatraju kako je jačanje evropskog energetskog tržišta u interesu šire transatlantske zajednice, navodi se u analizi Marshallovog fonda.

Potpredsjednik EK-a i komesar za energetiku Maroš Šefčovič je ranije ovog mjeseca izjavio kako su niske globalne cijene nafte “zlatna prilika” za EU da razradi plan formiranja energetske unije, s ciljem da smanji energetsku zavisnost od Rusije, navodi se u tekstu Douglasa Hengela naslovljenom “Američki pogled na evropsku energetsku uniju”.

Plan EK-a uključuje pet “stubova” energetske politike u 28 zemalja EU-a: smanjenje emisije štetnih gasova, ulaganje u tehnologiju, unapređenje energetske efikasnosti, razvoj jedinstvenog europskog energetskog tržišta i diversifikacija dostave energije.

Ključni element plana je, kako je naveo Šefčovič, smanjenje zavisnosti Evrope od nafte i gasa iz Rusije u vrijeme rastućih tenzija između Istoka i Zapada zbog krize u Ukrajini, podsjeća Hengel.

Jačanje unutarnjeg tržišta

Energetska unija ima za cilj formiranje konkurentnije, snažnije i održivije zajedničke energetske politike, uz reformiranje načina na koji zemlje EU-a proizvode, transportiraju i koriste energiju.

Unija bi doprinijela jačanju unutrašnjeg tržišta EU-a, smanjenju zavisnosti od uvoza, kao i povećanju energetske efikasnosti i upotrebe obnovljivih izvora energije.

Iako države koje nisu članice EU-a nisu direktno uključene u oblikovanje energetske unije, Marshallov fond vjeruje kako bi Washington imao mnogo savjeta za Brisel.

Šefčovič je izjavio kako su tržišta EU-a suviše fragmentirana, odnosno nedovoljno integrirana u energetski sistem EU-a.

Sjedinjene Države bi Briselu savjetovale da ubrza finalizaciju harmoniziranih propisa za trgovanje plinom i strujom unutar EU-a, podsjećajući na značaj i prednosti integriranog tržišta.

Svi Europljani bi imali koristi od snažnije konkurencije, koja bi spustila cijene i povećala energetsku sigurnost kroz diversifikaciju izvora energije i ruta isporuke, navodi Marshallov fond.

Još jedan savjet tiče se transparentnosti ugovora o uvozu, prije svega prirodnog plina iz Rusije, kako bi se okončale diskriminatorne cijene i tržišna zloupotreba od ruske plinske kompanije Gazprom.

Kada Gazprom postane samo jedan u nizu isporučilaca energenata, a cijene budu određene tržišnim uvjetima bez utjecaja politike, Evropa će učiniti ogroman korak ka jačanju energetske sigurnosti, navodi se u analizi fonda.

EU je najveći klijent Gazproma van Rusije, a veliki dio ruskog plina u Evropu stiže preko Ukrajine.

Brisel i Washington su Moskvi uveli niz sankcija zbog njenog stava o Ukrajini, ali je, kako se ocjenjuje, utjecaj tih sankcija na izvoz ruskih energenata zanemariv, zbog velike zavisnosti EU-a od njih.

Energenti kao oružje

Snažnija regionalna saradnja ublažila bi rizike i ravnomjernije rasporedila troškove prelaska na čistije izvore energije.

U tom svjetlu, Washington bi pozdravio odluku o formiranju radne grupe za energetsku sigurnost u centralnoj i jugoistočnoj Evropi, nakon odluke Rusije da odustane od projekta izgradnje plinovoda Južni tok.

U tekstu se podsjeća da je Washington blisko sarađivao s Evropom na kreiranju Međunarodne agencije za energetiku 1974. godine, kako bi zajednički reagirali na prekide dostave nafte iz arapskih država, a SAD i Evropa udružili su snage i u promoviranju transporta nafte i plina iz kaspijske regije ka Evropi, zaobilazeći Rusiju.

Sarađivali su i na polju energetske sigurnosti i klime u okviru Grupe sedam najrazvijenijih država svijeta (G7) i Grupe 20 najvećih svjetskih privreda (G20).

Također su formirali Energetsko vijeće SAD-EU, koji podstiče saradnju i usklađivanje energetskih politika i istraživanje čiste energije.

Iako je Evropa znatno napredovala u jačanju energetske sigurnosti, konflikt u Ukrajini naglasio je slabosti koje još uvijek postoje.

Potpredsjednik SAD-a Joe Biden je na tu temu u novembru rekao kako Rusija ima čitav dosje slučajeva u kojima je dostavu energenata koristila kao oružje vanjske politike, navodi se u analizi Marshallovog fonda.

Izvor: Agencije


Povezane

Više iz rubrike EKONOMIJA
POPULARNO