Građani Srbije žele u EU

Uprkos odluci Evropskog vijeća od devetog decembra da Srbiji ne dodijeli status kandidata, kategoričnim zahtjevima Njemačke za normalizacijom odnosa s Kosovom i čestim izjavama domaćih političara da Evropska unija postavlja nerealne uslove – građani Srbije su i dalje većinski opredijeljeni za evropski put, javlja dopisnik Al Jazeere iz Beograda Nebojša Grabež.

Koliko god političke okolnosti ostavljale drugačiji utisak, u posljednja tri mjeseca uočljiv je blagi oporavak stava da Srbija treba biti članica EU.

Prema podacima  agencije za istraživanje javnog mnijenja Strategic marketing, na pitanje ‘da li biste glasali za ili protiv EU’ 50 posto građana izjašnjava se pozitivno, dok je 25 procenata protiv.

Različiti stavovi

Srđan Bogosavljević iz Strategic marketinga kaže da bi to bio veoma dobar rezultat: “U suštini, mi imamo jedan stabilan odnos prema EU gde, kao u sapunskoj operi tri četvrtine građana hoće da bude deo EU, ali kao realno opredeljenje imamo polovinu građana koji su za i 25 odsto protiv. Ovaj sadašnji rezultat bi bio dosta reprezentativan  sa jednom četvrtinom protiv, i jednom četvrtinom koju to pitanje uopšte ne interesuje.”

Istovremeno, u protekla tri mjeseca, povećao se broj predstavnika političkog života Srbije koji iznose kritičke stavove prema EU, pa čak do otvorenih poruka da bi Srbija trebalo da “saopšti Briselu da njen državni cilj više nije pristupanje EU”. 

Ovaj stav nekadašnjeg premijera Vojislava Koštunice, u njegovoj Demokratskoj stranci Srbije objašnjavaju potrebom da Srbija uravnoteži svoju vanjskotrgovinsku razmjenu okretanjem, prije svega, prema Rusiji, gdje vide i veći investicioni potencijal, ali i sigurnosne razloge:

“Srbija ne želi da ide u NATO, a to je jedan od prećutnih uslova za EU. Prema  tome, ako želi da ostane vojno neutralna, što jeste njena odbrambena i bezbednosna strategija, ona mora da se okrene na istok, na isti način kao i na zapad i da se tu pravi ravnoteža. Zato EU nije prioritet”  kaže Slobodan Samardžić iz Demokratske stranke Srbije

Pitanje Kosova

Analitičar Milan Pajević kaže da nema utisak da se građani kolebaju oko osnovnih opredjeljenja da žele živjeti u sigurnom i uređenom društvu, ali tvrdi da to kolebanje prepoznaje u političkim strukturama. Prije svega oko pitanja Kosova koje, svakako, utiče na evropski put, ali i na domaće reforme.

“Nekim ljudima u vrhu ove vlasti, opozicije, i među starim Miloševićevim strukturama, koje su  nažalost vrlo žive, jednostavno više odgovara da se isprazno bave Kosovom i da dodatno zamajavaju narod, nego da se bave suštinskim unapređivanje stanja. Sa druge strane, na gluposti koje dolaze iz našeg vrha, lepe se gluposti koje dolaze iz međunarodne zajednice” kaže Pajević.

On dodaje da u ovom trenutku niko ne traži od Srbije da prizna nezavisnost Kosova, ali ne isključuje mogućnost da se to dogodi u narednim godinama.

Izvor: Al Jazeera